|
1
જમીનની તૈયારી Land Preparation
- ચોમાસુ પાક લીધા બાદ જમીનને ઊંડી ખેડ કરી, કરબ કે હળ ચલાવી ઢેફાં ભાંગી જમીનને સમતળ બનાવવી.
- જમીનમાં રહેલા અગાઉના પાકના જડિયાં અને કચરો વીણીને ખેતર સાફ કરવું.
2
જમીન અને આબોહવા Soil & Climatic Requirements
- જમીન: કપાસને ફળદ્રુપ, સારી નિતારશક્તિવાળી, કાળી અથવા મધ્યમ કાળી જમીન વધુ માફક આવે છે.
- આબોહવા: કપાસને ગરમ અને ભેજવાળું વાતાવરણ અનુકૂળ રહે છે. પાકવાના સમયે સૂકું વાતાવરણ જરૂરી છે.
3
બીજ માવજત Seed Treatment
- જમીનજન્ય રોગો અટકાવવા માટે ૧ કિલો બીજદીઠ ૩ ગ્રામ થાયરમ અથવા કેપ્ટાન ફૂગનાશક દવાનો પટ આપવો.
- ચુસિયા જીવાતોના શરૂઆતના નિયંત્રણ માટે બીજને ઇમિડાક્લોપ્રીડ (૭.૫ ગ્રામ/કિલો બીજ) નો પટ આપવો હિતાવહ છે.
4
વાવેતર સમય Sowing Time
- સામાન્ય રીતે ચોમાસું શરૂ થતાં (જૂન-જુલાઈ મહિનામાં) વાવણી કરવી.
- જો પિયતની સગવડ હોય તો મે મહિનાના છેલ્લા અઠવાડિયામાં આગોતરું વાવેતર કરી શકાય છે.
5
બીજદર અને વાવેતર અંતર Seed Rate & Spacing
- બીજદર: બીટી (Bt) કપાસ માટે હેક્ટરે ૨.૦ થી ૨.૫ કિલોગ્રામ બિયારણ પૂરતું છે.
- અંતર: જમીનની ફળદ્રુપતા અને પિયતની સગવડ મુજબ ૧૨૦ સે.મી. x ૪૫ સે.મી. અથવા ૧૨૦ સે.મી. x ૬૦ સે.મી. ના અંતરે વાવેતર કરવું.
6
ખાતર વ્યવસ્થાપન Fertilizer Management
- પાયાનું ખાતર: જમીન તૈયાર કરતી વખતે હેક્ટરે ૧૦-૧૨ ટન સારું કોહવાયેલું છાણિયું ખાતર નાખવું. વાવણી સમયે ૫૦ કિ.ગ્રા. ફોસ્ફરસ અને ૫૦ કિ.ગ્રા. પોટાશ આપવું.
- પૂર્તિ ખાતર: બીટી કપાસમાં કુલ ૨૪૦ કિ.ગ્રા. નાઇટ્રોજન આપવાની ભલામણ છે. આ નાઇટ્રોજનને ૪ સરખા હપ્તામાં (વાવણી સમયે, ૩૦ દિવસે, ૬૦ દિવસે અને ૯૦ દિવસે) આપવું.
7
પિયત વ્યવસ્થાપન Irrigation Schedule
- કપાસ એ મુખ્યત્વે વરસાદ આધારિત પાક છે, પરંતુ વરસાદ ખેંચાય ત્યારે પિયત આપવું જરૂરી છે.
- નાજુક અવસ્થાઓ: ફૂલ ભમરી બેસવી, જીંડવા બનવાની શરૂઆત થવી અને જીંડવા મોટા થવા — આ અવસ્થાઓએ ભેજની ખેંચ ન પડવા દેવી, નહીંતર ઉત્પાદન ઘટી શકે છે.
8
નિંદામણ વ્યવસ્થાપન Weed Management
- પાક શરૂઆતના ૪૫ થી ૬૦ દિવસ સુધી નિંદામણ મુક્ત રહેવો જોઈએ. તે માટે ૨ થી ૩ આંતરખેડ અને જરૂર મુજબ હાથ નિંદામણ કરવું.
- રાસાયણિક નિયંત્રણ માટે વાવણી બાદ તુરત જ પેન્ડીમીથેલીન (૧ કિ.ગ્રા. સક્રિય તત્વ/હેક્ટર) જમીન પર છંટકાવ કરી શકાય.
9
જીવાત નિયંત્રણ Pest Management
- ચુસિયા જીવાતો (મોલો, તડતડીયા, થ્રીપ્સ): લીમડા આધારિત દવા (૫૦ મિ.લી./૧૦ લિટર પાણી) છાંટવી. વધુ ઉપદ્રવ હોય તો ડાયમીથોએટ અથવા ઇમિડાક્લોપ્રીડનો છંટકાવ કરવો.
- ગુલાબી ઈયળ: નિરીક્ષણ માટે હેક્ટરે ૫ ફેરોમોન ટ્રેપ અને નિયંત્રણ માટે ૪૦ ફેરોમોન ટ્રેપ લગાવવા. જરૂર પડે પ્રોફેનોફોસ ૫૦ ઈ.સી. (૨૦ મિ.લી./૧૦ લિટર પાણી) છાંટવી.
10
રોગ નિયંત્રણ Disease Management
- સુકારો / મૂળખાઈ: રોગ પ્રતિકારક જાતોનું વાવેતર કરવું. જમીનમાં ટ્રાઈકોડર્મા વીરીડી (૨.૫ કિ.ગ્રા./હેક્ટર) ને છાણિયા ખાતર સાથે ભેળવીને આપવાથી જમીનજન્ય રોગો અટકાવી શકાય છે.
11
કાપણી અને વીણી Harvesting & Threshing
- કપાસના જીંડવા પૂરેપૂરા ખીલી જાય ત્યારબાદ જ વીણી કરવી.
- સવારના સમયે ઝાકળ ઉડી ગયા પછી વીણી કરવી, જેથી કપાસમાં સૂકા પાંદડા કે કચરો ઓછો આવે અને ગુણવત્તા જળવાઈ રહે.
12
કાપણી પછીનું વ્યવસ્થાપન Post Harvest
- વીણી કરેલ કપાસ જો ભેજવાળો હોય, તો તેને સૂર્યપ્રકાશમાં છાંયાવાળી જગ્યાએ સૂકવવો.
- સંગ્રહ કરતા પહેલાં કચરો કે ખરાબ કપાસ અલગ તારવવો (ગ્રેડિંગ કરવું) અને તેને ભેજમુક્ત, સ્વચ્છ અને હવા ઉજાસવાળા ગોડાઉનમાં સંગ્રહિત કરવો.
- આ જાતની ખાસિયત તેના ખૂબ મોટા જીંડવા (Big Bolls) છે.
- ફાયદો: જીંડવા મોટા હોવાથી હાથમાં જલ્દી આવે છે. મજૂરોને વીણવું ગમે છે અને કામ ઝડપથી પૂરું થાય છે. આનાથી તમારો મજૂરી ખર્ચ ઘટે છે અને સમય બચે છે. વજનમાં પણ ઉતારો સારો બેસે છે.
- છોડ મધ્યમ કદના અને ખુલ્લા (Open Type) રહે છે.
- ફાયદો: બે છોડ વચ્ચે પૂરતી જગ્યા રહેતી હોવાથી હવા-ઉજાસ સારો મળે છે. ભેજવાળા વાતાવરણમાં પણ રોગ આવવાની શક્યતા ઓછી રહે છે.
- આ જાત ઓછા પિયતે પણ સારું ઉત્પાદન આપે છે.
- ફાયદો: વરસાદ ખેંચાય તો પણ આ જાત ગભરાતી નથી અને છેક સુધી ટકી રહે છે.
- ચૂસિયા જીવાત સામે સારી પ્રતિકારક શક્તિ ધરાવે છે.
- ફાયદો: છોડ લાંબા સમય સુધી તંદુરસ્ત અને લીલોછમ રહે છે, જેના કારણે છેલ્લા વિણિયા સુધી ઉત્પાદન ચાલુ રહે છે.
ઇન્દ્ર સીડ્સ પ્રા. લિ.
📍 સરનામું: ૩૦૯, સર્કલ-પી, પ્રહલાદનગર પિક-અપ સ્ટેન્ડ, એસ.જી. હાઇવે, સેટેલાઇટ, અમદાવાદ - ૩૮૦૦૧૫. (ગુજરાત)
📞 મોબાઈલ: ૯૦૯૯૦૯૯૧૨૧
✉️ ઇમેઇલ: indrabio@ymail.com
📝 જીએસટી નંબર: 24AACCI2775D1ZU
સેમ્પલ મેળવવા માટે અરજી કરો
Our only aim is to make farming more and more prosperous.
